Đồng tiền Iran sụp đổ: Phát hành tờ tiền mới 10 triệu Rial, mệnh giá lớn nhất trong lịch sử nhưng chỉ có giá trị 7 đô la, các ngân hàng gặp tình trạng chạy rút tiền mặt trắng

Báo Financial Times đưa tin, tuần này Iran đã khẩn cấp phát hành tờ tiền mới có mệnh giá 10 triệu rial (mệnh giá cao nhất trong lịch sử), nhưng giá trị thực chỉ khoảng 7 USD, rõ ràng đã thấy rõ viễn cảnh sụp đổ tiền tệ.
(Thông tin trước đó: Iran đã phóng tên lửa tầm trung về phía căn cứ của Anh và Mỹ, dù không trúng mục tiêu nhưng tầm bắn đạt 4.000 km, gấp đôi so với thông tin tình báo)
(Bổ sung bối cảnh: Tuần báo đưa tin vàng đã giảm xuống dưới 4.500 USD! Dầu thô vượt 110 USD, trong khi Bitcoin liên tục tăng, vượt cả vàng)

Financial Times chỉ ra rằng, tuần này Iran đã phát hành tờ tiền mới có mệnh giá lên tới 10 triệu rial, phá vỡ kỷ lục mệnh giá cao nhất trong lịch sử quốc gia. Tuy nhiên, tờ tiền in đẹp này chỉ có giá trị thực khoảng 7 USD (tương đương khoảng 224 TWD). Chỉ riêng con số này đã đủ để chứng minh mức độ nghiêm trọng của vấn đề lạm phát tại Iran.

Sau khi chiến tranh bùng nổ, tiền mặt tại các ngân hàng khắp nơi đã bị người dân rút sạch trong thời gian ngắn. Chính phủ địa phương dù cam kết đảm bảo cung cấp tiền mặt, nhưng thực tế lại khác xa: nhiều người xếp hàng dài chờ đợi, cuối cùng nhận được câu trả lời là ngân hàng không đủ tiền mặt để phát.

Không thể ngăn cản dòng người rút tiền

Trong bài báo, bà Maryam, 80 tuổi, cư dân Tehran, đã mô tả trực tiếp về tình trạng hỗn loạn này: “Tôi đã xếp hàng tại ngân hàng suốt một giờ đồng hồ, nhân viên ngân hàng nói tôi chỉ có thể rút tối đa 10 triệu rial. Tôi kiên quyết cần tiền mặt, cuối cùng mới nhận được 30 triệu rial.” Câu chuyện của bà thể hiện rõ tình trạng lạm phát nghiêm trọng đang diễn ra tại địa phương.

Báo FT đề cập rằng, thiết kế của tờ tiền mệnh giá hàng triệu này mang ý nghĩa lịch sử lớn: mặt trước là hình chùa Yazd, xây dựng vào thế kỷ thứ 9, còn mặt sau là thành cổ Bam, nằm ở miền đông nam Iran, có lịch sử hơn 2.500 năm, đã được UNESCO công nhận là Di sản thế giới.

Trừng phạt, chiến tranh, tham nhũng: Ba đòn giáng khiến rial mất giá

FT phân tích rằng, tình cảnh của rial Iran không phải ngày một ngày hai mới có. Trong nhiều năm, các lệnh trừng phạt của Mỹ đã liên tục bóp nghẹt nguồn thu từ dầu mửa của Iran, cộng thêm tham nhũng có hệ thống trong chính phủ, khiến nền kinh tế dài hạn trì trệ; sau cuộc chiến kéo dài 12 ngày với Israel vào tháng 6 năm ngoái, giá trị của rial đã giảm 40% trong một lần.

Trước khi xảy ra đợt tấn công quân sự mới của Mỹ và Israel vào cuối tháng 2 năm nay, tỷ giá hối đoái của rial so với USD đã xuống mức thấp kỷ lục: cần tới 1,66 triệu rial để đổi lấy 1 USD. Dù gần đây có phần hồi phục, ngày 20 tháng 3 tỷ giá vẫn là 1,5 triệu rial đổi lấy 1 USD.

Theo số liệu của Cục Thống kê Iran, trong vòng một tháng từ đầu năm đến ngày 19 tháng 2, tỷ lệ lạm phát hàng năm đã đạt 47,5%, trong đó giá thực phẩm và đồ uống tăng hơn 105% cùng kỳ.