Tỷ lệ vỡ nợ của tín dụng tư nhân đạt 9,2%! Giám đốc điều hành JPMorgan Chase, ông Dimon: Rủi ro có tính hệ thống là hạn chế

Giám đốc điều hành của JPMorgan Chase, Jamie Dimon, trong lá thư thường niên gửi cổ đông phát hành ngày 6 tháng 4 đã cảnh báo rằng, khi thị trường tín dụng tư nhân bước vào chu kỳ tín dụng, tổng mức lỗ của các khoản vay đòn bẩy “sẽ lớn hơn dự kiến”, và các khoản lỗ thực tế hiện tại đã “cao hơn mức lẽ ra phải có”. Dimon cũng cho biết, thị trường tín dụng tư nhân quy mô khoảng 1,8 nghìn tỷ USD “có thể sẽ không tạo ra rủi ro mang tính hệ thống”, nhưng kêu gọi thị trường nhìn thẳng vào hai khiếm khuyết mang tính cấu trúc lớn.

Hai cảnh báo cốt lõi trong thư gửi cổ đông của Dimon

Trong thư gửi cổ đông, Dimon nêu thẳng các vấn đề mang tính cấu trúc của thị trường tín dụng tư nhân, chứ không chỉ mô tả sự biến động theo chu kỳ.

Vấn đề số 1: Nới lỏng các tiêu chuẩn phê duyệt tín dụng. Trong vài năm qua, các ngưỡng thẩm định cho vay trên thị trường tín dụng tư nhân nhìn chung đã giảm xuống, khiến các khoản lỗ thực tế hiện nay đã vượt quá mức mà môi trường thị trường bình thường phải có. Khi chu kỳ tín dụng đi sâu, xu hướng này dự kiến sẽ tiếp tục khuếch đại mức độ lỗ tổng thể.

Vấn đề số 2: Thiếu minh bạch về định giá. Tín dụng tư nhân thiếu các tiêu chuẩn công bố chặt chẽ đối với định giá khoản vay và “đánh dấu theo giá thị trường” (Mark-to-Market), tạo ra một cấu trúc rủi ro thanh khoản đặc thù: nhà đầu tư có thể rút/đòi lại trước khi tình hình tín dụng thực tế xấu đi, đồng thời nếu lãi suất và chênh lệch tín dụng tăng đồng thời, người vay sẽ đối mặt với áp lực dây chuyền buộc phải tái tài trợ với chi phí cao hơn.

Tại cuộc họp điện thoại về kết quả tài chính tháng 10 năm 2025, Dimon từng chỉ ra rằng sau khi công ty cho vay nợ xe hơi hạng dưới Tricolor xuất hiện khoản lỗ 170 triệu USD, ông nói: “Thấy một con gián thì có thể vẫn còn nhiều con nữa.” Với bối cảnh của thị trường tín dụng tư nhân lúc này, câu chữ đó mang ý nghĩa cảnh báo mang tính định hướng hơn.

Ví dụ trong ngành: Khủng hoảng rút 5.4B USD của Blue Owl và sáu tổ chức hạn chế rút tiền

Lời cảnh báo của JPMorgan đã được chứng thực qua dữ liệu thị trường. Trong quý 1 năm 2026, hai quỹ chủ lực thuộc Blue Owl Capital nhận tổng cộng khoảng 20Bỷ USD yêu cầu rút tiền, vượt quá giới hạn rút tiền 5%, buộc phải hạn chế việc rút.

Các quỹ và tổ chức bị ảnh hưởng chính

Blue Owl Technology Income Corp: Yêu cầu rút đạt 40,7% giá trị ròng tài sản (NAV), vượt xa giới hạn rút tiền

Blue Owl Credit Income Corp (quy mô khoảng 5.4B USD): Tỷ lệ rút đạt 21,9%

Các tổ chức khác đồng thời áp dụng hạn chế rút tiền: Blackstone, Morgan Stanley, HPS (công ty con của BlackRock), Ares Management, Apollo Global, KKR

Trong quý 1 năm 2026, tổng quy mô tiền mà nhà đầu tư cố gắng rút ra từ các quỹ cho vay trực tiếp vào khoảng 19Bỷ USD, cho thấy áp lực rút tiền toàn ngành đã đạt đến mức mang tính hệ thống, cần sự đồng bộ từ nhiều bên để hạn chế.

Đánh giá rủi ro mang tính hệ thống: Không phải cứ tăng lỗ là sẽ lặp lại năm 2008

Dù cảnh báo được đưa ra thường xuyên, trong thư gửi cổ đông, Dimon vẫn giữ phán đoán thận trọng nhưng lạc quan về rủi ro mang tính hệ thống, cho rằng thị trường tín dụng tư nhân quy mô khoảng 1,8 nghìn tỷ USD “có thể sẽ không tạo ra rủi ro mang tính hệ thống”, quan điểm này trùng khớp với đánh giá công khai của Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Jerome Powell.

Tuy nhiên, thư gửi cổ đông đồng thời cảnh báo rằng, cơ quan giám sát bảo hiểm cuối cùng sẽ siết chặt các tiêu chuẩn xếp hạng và thẩm định; khi đó, áp lực về vốn của các quỹ mục tiêu liên quan dự kiến sẽ tăng lên. Chênh lệch gần gấp đôi giữa tỷ lệ vỡ nợ tín dụng tư nhân (9,2%) và thị trường cho vay hợp vốn (4,5%) cho thấy vấn đề định giá rủi ro và độ minh bạch của thị trường đó vẫn chưa phản ánh đầy đủ vào các mức định giá hiện có, tạo ra rủi ro cho kịch bản xấu tiềm tàng ở phía sau.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao JPMorgan của Dimon lại đặc biệt nhắm vào thị trường tín dụng tư nhân?

Trong thư gửi cổ đông thường niên, Dimon cho biết thị trường tín dụng tư nhân có hai vấn đề mang tính cấu trúc: nới lỏng tiêu chuẩn phê duyệt tín dụng và thiếu minh bạch về định giá. Dữ liệu từ Fitch cho thấy tỷ lệ vỡ nợ tín dụng tư nhân tại Mỹ đã đạt mức cao kỷ lục 9,2%, gần gấp đôi thị trường cho vay hợp vốn, cho thấy mức độ rủi ro tích lũy đã vượt xa kỳ vọng của thị trường.

Thị trường tín dụng tư nhân có thể gây ra khủng hoảng tài chính mang tính hệ thống không?

Theo đánh giá của JPMorgan Dimon và Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Jerome Powell, thị trường tín dụng tư nhân quy mô khoảng 1,8 nghìn tỷ USD hiện nay “có thể sẽ không tạo ra rủi ro mang tính hệ thống”. Tuy vậy, Dimon đồng thời cảnh báo rằng, tổng mức lỗ sau khi chu kỳ tín dụng đi sâu sẽ vượt dự kiến của thị trường, và việc siết chặt tiêu chuẩn giám sát sẽ làm tăng áp lực vốn lên các quỹ liên quan.

Khủng hoảng rút 5.4Bỷ USD của Blue Owl phản ánh những vấn đề thị trường nào?

Khủng hoảng rút tiền của Blue Owl Capital phản ánh trực tiếp khiếm khuyết minh bạch về định giá mà Dimon nêu ra—nhà đầu tư rút/đòi lại trước khi định giá kịp phản ánh đầy đủ việc tín dụng xấu đi, từ đó tạo ra áp lực thanh khoản. Hiện tượng này không phải trường hợp đơn lẻ; sáu tổ chức lớn như Blackstone, Morgan Stanley cũng đã đồng thời áp dụng hạn chế rút tiền, cho thấy mức độ chịu áp lực của toàn ngành đã đạt đến quy mô nhất định.