Sự giảm sút của Metaverse của Meta: Cắt giảm chi phí có thể thúc đẩy sự phục hồi của cổ phiếu vào năm 2026?

Meta Platforms đã đạt đến một điểm biến đổi quan trọng trong chiến lược doanh nghiệp của mình. Sau bước chuyển đổi mang tính đột phá sang metaverse vào năm 2021—được kèm theo việc đổi thương hiệu từ Facebook—hiện tại công ty đang đối mặt với áp lực ngày càng gia tăng để chứng minh việc phân bổ vốn lớn cho một bộ phận chưa tạo ra lợi nhuận đáng kể. Thông báo gần đây về việc cắt giảm nhân sự trong Reality Labs báo hiệu một sự đánh giá lại chiến lược, đặt ra câu hỏi: Những cắt giảm này chỉ là điều chỉnh chiến thuật, hay là sự bắt đầu của một sự rút lui căn bản khỏi cược lớn nhất của Meta?

Rút lui khỏi Reality Labs: Thay đổi hơn là từ bỏ metaverse

Trái với suy đoán về việc rút lui hoàn toàn, Meta đang theo đuổi một cách tiếp cận tinh tế hơn đối với bộ phận metaverse của mình. Theo các báo cáo, công ty đã công bố giảm 10% nhân sự trong Reality Labs, nhưng động thái này đi kèm với việc phân bổ lại chiến lược thay vì từ bỏ hoàn toàn. Số vốn tiết kiệm được từ các cắt giảm này sẽ được chuyển hướng sang phát triển kính thực tế tăng cường (AR)—một danh mục sản phẩm cụ thể kết nối trải nghiệm ảo và thực, phân biệt rõ với các khoản đầu tư thực tế ảo mang tính đầu cơ hơn trong các sáng kiến metaverse trước đó.

Sự phân biệt này rất quan trọng. Bằng cách chuyển nguồn lực từ môi trường ảo nhập vai sang phần cứng AR, Meta đang thừa nhận thực tế thị trường trong khi vẫn giữ vững vị thế trong các giao diện máy tính thế hệ tiếp theo. Thực tế tăng cường đại diện cho một con đường thương mại gần hơn so với các hệ sinh thái metaverse hoàn chỉnh. Tuy nhiên, công ty vẫn cam kết về khái niệm metaverse, nghĩa là các nhà đầu tư không nên mong đợi sự tan rã đột ngột của lĩnh vực kinh doanh này.

Mâu thuẫn về lợi nhuận: Tại sao metaverse lại quan trọng đối với giá trị cổ đông

Bức tranh tài chính cho thấy một sự tương phản rõ rệt trong danh mục của Meta. Năm 2025, Reality Labs lỗ tổng cộng 19,2 tỷ USD—tăng 8% so với khoản lỗ 17,7 tỷ USD của năm trước. Quỹ đạo này cho thấy dự án metaverse vẫn tiếp tục tiêu tốn vốn thay vì tạo ra lợi nhuận. Trong khi đó, bộ phận Ứng dụng của Meta—gồm Facebook, Instagram, WhatsApp và Messenger—đã tạo ra lợi nhuận 102,5 tỷ USD trong cùng kỳ.

Sự chênh lệch này làm nổi bật một câu hỏi kinh doanh cơ bản: Bao nhiêu phần trăm hiệu quả hoạt động của công ty đang bị hy sinh để tài trợ cho phát triển metaverse mang tính đầu cơ? Nếu Meta hoàn toàn rút lui khỏi lĩnh vực metaverse, công ty có thể chuyển hướng dòng vốn khổng lồ này vào trả cổ tức cho cổ đông, R&D các lĩnh vực kinh doanh đã được chứng minh hoặc giảm nợ. Cấu trúc hiện tại về cơ bản có nghĩa là các tài sản mạng xã hội sinh lợi cao đang trợ cấp cho một cược dài hạn mà khả năng thương mại vẫn còn nhiều điều chưa rõ ràng.

Sự bùng nổ đầu tư AI so với chi tiêu cho metaverse: Meta có thể làm cả hai không?

Thách thức của metaverse còn bị gia tăng bởi việc Meta đẩy mạnh chuyển hướng sang phát triển trí tuệ nhân tạo (AI). Công ty đã tăng đáng kể đầu tư vào hạ tầng AI, tạo ra một kịch bản phân bổ vốn có hai ưu tiên. Mối lo ngại không chỉ dừng lại ở các con số tài chính—mà còn phản ánh rủi ro thực thi.

Việc theo đuổi đồng thời các tiến bộ lớn trong khả năng AI trong khi duy trì hạ tầng metaverse đắt đỏ đòi hỏi kỷ luật vận hành và quản lý nguồn lực xuất sắc. Việc cắt giảm nhân sự Reality Labs có thể báo hiệu Meta nhận thức được sự căng thẳng này, nhưng câu hỏi vẫn còn đó: Các cắt giảm có chọn lọc trong metaverse có đủ để tối ưu hóa hiệu quả vốn tổng thể, hay công ty cần một sự điều chỉnh chiến lược toàn diện hơn?

Triển vọng đầu tư: Đánh giá sức hấp dẫn của cổ phiếu Meta trong bối cảnh điều chỉnh chiến lược

Từ góc độ đầu tư, Meta mang đến một hồ sơ rủi ro-phần thưởng phức tạp. Công ty sở hữu các tài sản mạnh mẽ trong đế chế mạng xã hội, vẫn tiếp tục tạo ra lợi nhuận đáng kể. Tuy nhiên, các lợi nhuận này đang bị phần nào bù đắp bởi các khoản lỗ liên tục từ metaverse, hạn chế nhiều hơn mức định giá và hiệu quả lợi nhuận của công ty so với các đối thủ có mô hình kinh doanh tập trung hơn.

Việc giảm 10% nhân sự Reality Labs là một bước tiến hướng tới kỷ luật tài chính cao hơn, nhưng có thể chưa đủ để các nhà đầu tư tìm kiếm hiệu quả phân bổ vốn tối đa. Cho đến khi Meta cam kết một chiến lược toàn diện cho bộ phận metaverse—dù đó là tăng tốc đáng kể, tối ưu dần hoặc rút lui hoàn toàn—cổ phiếu này mang theo những bất định chiến lược mà các nhà đầu tư thận trọng có thể muốn tránh xa. Trong bối cảnh có nhiều lựa chọn đầu tư công nghệ khác, đặc biệt là các công ty tập trung hơn vào AI và các mô hình doanh thu đã được chứng minh, lý do để đầu tư vào Meta đòi hỏi sự tin tưởng vào khả năng thực thi của ban lãnh đạo trên nhiều mặt cùng lúc.

Metaverse vẫn còn trên bảng cân đối của Meta, và các chi phí liên quan sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến tâm lý nhà đầu tư đối với cổ phiếu này trong năm 2026 và các năm tới.