Một hiện tượng thú vị: Trong vài tháng gần đây, cộng đồng tiền mã hóa và các nhà đầu tư bán lẻ đã nổi lên một biểu đồ chu kỳ thị trường cổ xưa gọi là Chu kỳ Benner. Cái này đã có hơn 150 năm lịch sử, nhưng hiện nay lại trở thành công cụ dự đoán xu hướng thị trường năm 2025-2026 rất phổ biến. Tôi đã xem qua nguồn gốc của biểu đồ chu kỳ thị trường này, thực sự đáng để nói chuyện.

Câu chuyện bắt đầu từ năm 1873. Một nông dân tên Samuel Benner đã mất khá nhiều tiền trong cuộc khủng hoảng tài chính đó. Sau đó ông bắt đầu nghiên cứu quy luật kinh tế, năm 1875 xuất bản "Business Prophecies of the Future Ups and Downs in Prices", chính thức đề xuất lý thuyết chu kỳ này. Benner dựa trên chu kỳ biến động theo mùa của giá nông sản để suy ra quy luật thị trường, thậm chí còn cho rằng chu kỳ mặt trời ảnh hưởng đến năng suất cây trồng, từ đó ảnh hưởng đến giá cả. Nghe có vẻ huyền bí, nhưng ông để lại một câu trên biểu đồ: "Sure thing." — chỉ vậy thôi, gần 200 năm sau lại được khai quật lên và gây tranh luận.

Biểu đồ này dùng để làm gì? Nói đơn giản, nó chia các năm thành ba loại: Đường A là năm hoảng loạn, đường B là năm thịnh vượng (thích hợp để bán ra), đường C là năm suy thoái (thích hợp để mua vào). Dù nông nghiệp hiện đại đã khác xa xưa, nhưng nhiều người khẳng định biểu đồ chu kỳ này dự đoán chính xác cuộc Đại Suy thoái năm 1929, Thế chiến thứ hai, bong bóng công nghệ, thậm chí cả sụp đổ COVID-19. Theo phân tích của một số nhà đầu tư, năm 2023 là thời điểm mua tốt nhất, còn năm 2026 dự kiến là đỉnh thị trường tiếp theo. Logic này lan truyền rộng rãi trong cộng đồng crypto, nhiều người dùng nó để ủng hộ luận điểm rằng năm 2025-2026 sẽ tăng mạnh.

Tuy nhiên, độ tin cậy của biểu đồ chu kỳ này gần đây đang bị thử thách nghiêm trọng. Đầu tháng 4 năm 2025, kinh tế toàn cầu đột nhiên bị tác động bởi chính sách thuế quan, phản ứng của thị trường rất dữ dội. Ngày 7 tháng 4, tổng vốn hóa thị trường crypto từ 2,64 nghìn tỷ USD giảm thẳng xuống còn 2,32 nghìn tỷ USD, thậm chí có người gọi đó là "Thứ Hai đen tối". Đồng thời, JPMorgan dự đoán xác suất suy thoái toàn cầu năm 2025 lên tới 60%, Goldman Sachs cũng nâng dự báo suy thoái trong 12 tháng tới lên 45% — mức cao nhất kể từ sau đại dịch.

Trong bối cảnh đó, một số nhà giao dịch kỳ cựu bắt đầu đặt câu hỏi về giá trị của biểu đồ này. Có người thẳng thắn nói rằng biểu đồ này chủ yếu là để phân tán sự chú ý, không có ý nghĩa thực tế trong giao dịch. Nhưng điều thú vị là, ngay cả khi đối mặt với dự đoán suy thoái và biến động thị trường, vẫn có nhà đầu tư tin tưởng vào lý thuyết chu kỳ này. Lý luận của họ rất đơn giản: Thị trường không chỉ là con số, mà còn là cảm xúc, ký ức và động lượng. Chỉ cần đủ nhiều người tin vào biểu đồ này, nó có thể tự thực hiện thành hiện thực.

Dữ liệu Google Trends cho thấy, mức độ tìm kiếm "Benner Cycle" gần đây đã đạt đỉnh. Điều này phản ánh một hiện tượng: Khi kinh tế và chính trị bất ổn gia tăng, các nhà đầu tư bán lẻ càng khao khát những công cụ có thể mang lại hy vọng và hướng đi — dù công cụ đó đã hơn 150 tuổi. Liệu đây là sự lặp lại của lịch sử, hay chỉ là một ảo tưởng tập thể của tâm lý đám đông, hiện vẫn còn rất khó nói.