Ngân hàng Trung ương châu Âu kết luận trong Báo cáo Hội tụ 2026 rằng không có quốc gia thành viên Liên minh châu Âu nào trong số năm quốc gia bên ngoài khu vực đồng euro hiện sẵn sàng áp dụng đồng tiền chung. ECB đã đánh giá Cộng hòa Séc, Hungary, Ba Lan, Romania và Thụy Điển dựa trên các tiêu chí pháp lý và kinh tế cần thiết để gia nhập đồng euro, kết luận rằng lạm phát, thâm hụt tài khóa, lãi suất và những thiếu sót pháp lý vẫn tiếp tục ngăn cản việc gia nhập. Được công bố hai năm một lần, báo cáo lưu ý rằng mặc dù cả năm nền kinh tế vẫn duy trì khả năng chống chịu trước các cú sốc bên ngoài, nhưng tiến bộ kể từ đánh giá trước đó vào năm 2024 còn hạn chế. Kết quả này được đưa ra trong bối cảnh cuộc chiến của Nga chống Ukraine tiếp tục ảnh hưởng đến các nền kinh tế khu vực và xung đột ở Trung Đông làm gia tăng biến động trên thị trường năng lượng. Không quốc gia nào trong số năm quốc gia hiện đáp ứng được tất cả các tiêu chí hội tụ Maastricht, nghĩa là khu vực đồng euro sẽ không thay đổi trong tương lai gần.
Cộng hòa Séc và Thụy Điển đáp ứng tiêu chí lạm phát trong khi ba quốc gia vượt ngưỡng
Cộng hòa Séc và Thụy Điển đều ghi nhận lạm phát trung bình dưới giá trị tham chiếu 2,7% của ECB. Hungary, Ba Lan và Romania đều vượt ngưỡng này, trong đó Romania ghi nhận lạm phát cao nhất trong số các quốc gia được xem xét.
Hungary, Ba Lan và Romania tiếp tục duy trì thâm hụt tài khóa trên mức trần 3% GDP của Maastricht, trong khi chi phí vay dài hạn vẫn ở mức cao ở ba quốc gia này. Không quốc gia nào trong số năm nước tham gia Cơ chế Tỷ giá II (ERM II), phòng chờ bắt buộc mà các quốc gia phải tham gia trước khi áp dụng đồng euro. Nếu không gia nhập ERM II, việc áp dụng đồng euro không thể tiến hành bất kể thành tích trên các chỉ số kinh tế khác.
Báo cáo kết luận rằng pháp luật ở cả năm quốc gia vẫn không tương thích với khuôn khổ pháp lý chi phối khu vực đồng euro. Luật quốc gia liên quan đến tính độc lập của ngân hàng trung ương và hội nhập vào Hệ thống Ngân hàng Trung ương châu Âu (Eurosystem) phải được sửa đổi trước khi có thể gia nhập.
Romania, Hungary và Ba Lan vượt trần thâm hụt 3% trong năm 2025
Theo báo cáo, Hungary, Ba Lan và Romania đều vượt trần thâm hụt 3% của EU trong năm 2025. Romania vẫn chịu Quy trình Thâm hụt Quá mức (Excessive Deficit Procedure) lần đầu tiên được mở vào năm 2020, trong khi Hungary và Ba Lan tham gia quy trình này trong năm 2024.
Ủy ban châu Âu không kỳ vọng bất kỳ quốc gia nào trong ba nước này giảm thâm hụt xuống dưới ngưỡng yêu cầu trước cuối năm 2027. Romania phải đối mặt với hạn chót điều chỉnh là năm 2030, Hungary là năm 2026 và Ba Lan là năm 2028.
Trong khi Hungary đã vượt trần nợ Maastricht 60% GDP, Ủy ban châu Âu dự báo cả Ba Lan và Romania sẽ vượt ngưỡng đó trong năm 2026 nếu xu hướng hiện tại tiếp diễn. Giá trị tham chiếu của ECB đối với lãi suất dài hạn là 5,1%, nhưng Ba Lan ghi nhận trung bình 5,4%, trong khi cả Hungary và Romania đều ghi nhận trung bình 6,7%.
Hai trong năm quốc gia đáp ứng yêu cầu về lạm phát, hai trong năm đáp ứng yêu cầu về thâm hụt tài khóa, hai trong năm đáp ứng yêu cầu về lãi suất dài hạn, không quốc gia nào trong năm tham gia ERM II và không quốc gia nào tương thích về mặt pháp lý.
Thụy Điển từ chối gia nhập ERM II sau cuộc trưng cầu dân ý năm 2003
Thụy Điển duy trì một trong những tài chính công mạnh nhất châu Âu và hoạt động tốt so với hầu hết các chỉ số hội tụ. Các chính phủ Thụy Điển liên tiếp đã từ chối gia nhập ERM II sau cuộc trưng cầu dân ý năm 2003 của nước này bác bỏ việc áp dụng đồng euro.
Cộng hòa Séc chưa tìm cách gia nhập ERM II, thực chất trì hoãn việc gia nhập vô thời hạn. Hungary và Ba Lan thể hiện ít thiện chí chính trị trong việc áp dụng đồng euro trong những năm gần đây, trong khi Romania là quốc gia duy nhất tiếp tục công khai ủng hộ việc gia nhập cuối cùng mặc dù vẫn phải đối mặt với khoảng cách hội tụ lớn nhất.
Báo cáo nhấn mạnh chất lượng thể chế là yếu tố quyết định ngày càng quan trọng của sự hội tụ bền vững. Ngoại trừ Thụy Điển, ECB cho biết vẫn còn dư địa để cải thiện quản trị và hiệu quả thể chế, đặc biệt là ở Hungary và Romania.
Câu hỏi thường gặp
ECB đã đánh giá những quốc gia EU nào trong Báo cáo Hội tụ 2026?
ECB đã đánh giá Cộng hòa Séc, Hungary, Ba Lan, Romania và Thụy Điển trong Báo cáo Hội tụ 2026. Năm quốc gia này là các quốc gia thành viên EU còn lại bên ngoài khu vực đồng euro.
Có bao nhiêu quốc gia trong số năm nước tham gia Cơ chế Tỷ giá II?
Không quốc gia nào trong số năm nước tham gia Cơ chế Tỷ giá II. Nếu không gia nhập ERM II, việc áp dụng đồng euro không thể tiến hành bất kể thành tích trên các chỉ số kinh tế khác.
Hungary, Ba Lan và Romania đã vượt trần thâm hụt tài khóa nào trong năm 2025?
Hungary, Ba Lan và Romania đều vượt trần thâm hụt 3% của EU trong năm 2025. Romania vẫn chịu Quy trình Thâm hụt Quá mức lần đầu tiên được mở vào năm 2020, trong khi Hungary và Ba Lan tham gia quy trình này trong năm 2024.
